Hıçkırık, bebeklerde ve yetişkinlerde sık görülen bir durumdur. Hıçkırık, diyaframın (göğüs ve karın arasındaki ince kas) istemsiz olarak kasılıp gerilmesi sonucu oluşur.
Diyafram, akciğerler arasında yer alan büyük bir kas tabakasıdır. Kaburga kaslarıyla birlikte çalışarak nefes almamızı sağlar. İstemsiz ve ani bir nefes alma, ses tellerinin hızla kapanmasına neden olur ve bu da hıçkırık sesini oluşturur.
Hıçkırma mekanizmasının bebeklerden yetişkinlere kadar her yaştan insan için aynı olduğu anlaşılmıştır. Diyaframın istemsiz ve ani kasılması, boğaza ani bir hava çekilmesine neden olur. Epiglottis (solunum yolunun üst kısmındaki bir kapakçık) kapandığında ise 'hıçkırık' sesi oluşur.
Yetişkinlerde hıçkırık, sıcak ve baharatlı yiyecekler yemekten, gazlı içecekler içmekten, sigara içmekten veya sakız çiğnemekten kaynaklanabilir.
Bebeğinizi besledikten sonra neden hıçkırdığını merak ediyor olabilirsiniz. Bunun nedeni, bazı beslenme alışkanlıklarının yenidoğanlarda hıçkırığı tetikleyebilmesidir. Diyaframdaki sinirler tetiklendiğinde, diyafram kasılır. Sinirlerin ilk etapta neden uyarıldığı tam olarak anlaşılamamıştır. Bununla birlikte, bebeklerde hıçkırığın genellikle beslenmeye bağlı olduğu düşünülmektedir.
Hıçkırık, özellikle yeni doğanlarda beslenmenin hemen ardından olmak üzere, 12 aylığa kadar olan bebeklerde yaygındır. Bebekler daha doğmadan anne karnındayken bile hıçkırık tutabilirler.
Evet, bebekler anne karnındayken hıçkırık tutabilirler. Bazı bebekler çok hıçkırırken, bazıları hiç hıçkırmayabilir.
Bebeğiniz hamileliğinizin başlarında hıçkırma yaşamaya başlayabilir, ancak siz bunu ikinci üç aylık dönemin sonlarına kadar hissetmeyebilirsiniz. Hıçkırma, bebeğinizin tekmelemesinden veya hareket etmesinden farklı bir his verecektir. Birçok kadın bunu bir dizi küçük, ani hareket olarak tanımlar.
Bebeklerin neden hıçkırdığı tam olarak anlaşılamamıştır, ancak akciğerlerinin ve diyaframlarının gelişimiyle ilgili olabilir.
Yenidoğanlarda hıçkırığın kesin nedeni bilinmemektedir ve çoğu zaman hiçbir sebep olmadan ortaya çıkar.
Ancak bebeğinizin hıçkırması aşırı beslenme, çok hızlı emme ve fazla hava yutması nedeniyle olabilir. Çünkü bebeğinizin karnı şişebilir ve diyaframına sürtünerek hıçkırığa neden olabilir. Diyafram, akciğerlerin altında bulunan ve solunum düzenini kontrol eden ince bir kas tabakasıdır.
Diyafram kasıldığında, hava içeri dolar ve ses telleri hızla kapanarak "hıçkırık" sesi çıkarır. Aslında, bebeğinizin diyaframını tahriş eden herhangi bir şey bu solunum düzenini bozabilir ve hıçkırığı tetikleyebilir.
Bebeğiniz huysuzlandığında veya ani bir sıcaklık değişimine maruz kaldığında da hıçkırık oluşabilir.
Muhtemelen hıçkırığı geçirmek için soğuk bir bardak su içersiniz veya nefesinizi tutarsınız, ancak bir bebek bunu yapamaz. Yenidoğan hıçkırıklarının çoğu tedaviye gerek kalmadan geçer, ancak her bebek farklı tepki verebilir.
Bebeklerin hıçkırıkları genellikle onları rahatsız etmez; hıçkırıkla bile rahatça yemek yiyebilir ve uyuyabilirler. Bazen bebeğinizin tüm vücudu hıçkırıkla birlikte hareket eder ve bu durumda hıçkırıklarını hafifletmek isteyebilirsiniz.
Bebeğinizin hıçkırığından kurtulmanın kesin bir yöntemi olmasa da, şunları deneyebilirsiniz:
Genellikle bebeğinizin hıçkırıkları birkaç dakika içinde geçer. Bebekler büyüdükçe ve ek gıdalar başlayınca karınlarında hava sıkışma olasılığı azalır. Ve hıçkırıklar daha az görülür.
Emzirme sırasında hıçkırık oluşursa, bebeğinizin pozisyonunu değiştirin, gazını çıkarmasına yardımcı olun veya rahatlamasına yardımcı olun. Hıçkırıklar geçene kadar emzirmeye devam etmeyin. 5-10 dakika içinde geçmezse, birkaç dakika daha emzirmeye devam etmeyi deneyin. Bunu yapmak genellikle hıçkırıkları durdurur.
Bebek hıçkırıkları, genellikle beslenme sırasında veya sonrasında ortaya çıkan, diyafram kasından kaynaklanan normal, istemsiz bir reflekstir. Bebek hıçkırıklarının yaygın nedenleri arasında aşırı beslenme, çok hızlı yemek yeme ve hava yutma yer alır, ancak hıçkırıklar zararsızdır ve genellikle 5-10 dakika içinde geçer.
Bebeklerde hıçkırık, bebeğiniz çok yemek yiyor veya yemek yerken çok fazla hava yutuyor olmasına bağlı olabilir. Sonuç olarak, karnı şişer ve diyaframını tahriş eder. Bazı bebeklerde hıçkırık, Gastroözofageal Reflü Hastalığının bir işaretidir. Bu durumda, bebeğiniz hıçkırığın yanı sıra öksürme ve kusma gibi başka belirtiler de gösterecektir.
Bebeğinizi kucağınıza veya omzunuza dik oturtun ve sırtını nazikçe ovun veya hafifçe vurun. Genel bir kural olarak, geğirmesi gereken çoğu bebek bir veya iki dakika sonra geğirecektir. Bebeğiniz gazdan rahatsız görünmüyorsa ve ona fırsat verdikten sonra geğirmediyse, beslenmesine devam edin.
Kliniğimizin aşağıdaki kurum veya özel sigortalarla anlaşması bulunmaktadır. Anlaşmamız olmayan özel sigorta ve kurumlara TTB fiyat tarifesinden fatura düzenlediğinden, hastalarımız ödedikleri ücreti sigortalarından ve kurumlarından tahsil edebilmektedirler.
Prof. Dr. Suna EmirÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Doktoru Çocuk Hematoloji - Çocuk Onkoloji
